Umiejętność samodzielnego kierowania własnym życiem

Umiejętność samodzielnego kierowania własnym życiem nie pojawia się nagle w dniu 18. urodzin. Kształtuje się przez lata podejmowania rzeczywistych decyzji.

Przez większość dzieciństwa dorośli organizują dzieciom życie. Mówią im, czego mają się uczyć, kiedy mają to robić, jak mają to robić, ile czasu poświęcić na naukę, a ile na odpoczynek. Na koniec wydają werdykt – wystawiają ocenę (świadectwo) czy dzieci zrobiły to „dobrze” (czyli tak, jak dorośli sobie tego życzyli). A później, gdy dzieci osiągają pełnoletność, dziwią się, że młodzi ludzie nie potrafią samodzielnie podejmować decyzji, wyznaczać sobie osobistych celów ani brać odpowiedzialności za własne życie.

Tymczasem prawdziwa sprawczość nie pojawia się z dnia na dzień. Autentyczna samodzielność nie jest nagrodą za ukończenie osiemnastu lat ani za ukończenie szkoły. Nie jest też umiejętnością, którą można przekazać podczas jednej rozmowy. To kompetencja, która rozwija się stopniowo – poprzez codzienne doświadczenia i możliwość podejmowania prawdziwych decyzji. (zob. „Sprawczość to nie to samo co samodzielność”)

Dziecko uczy się kierować własnym życiem wtedy, gdy ma przestrzeń (i czas), by wybierać to, co jest dla niego ważne. Gdy może planować własne działania, zarządzać swoim czasem (zamiast być zarządzanym), próbować, popełniać błędy i samodzielnie odkrywać rozwiązania. Gdy ma okazję swobodnie wyrażać własne zdanie, a także zmieniać je w świetle nowych doświadczeń.

To właśnie jest istota edukacji kierowanej przez ucznia (self-directed education). Nie chodzi w niej o pozostawienie dziecka samemu sobie, lecz o stworzenie środowiska, w którym może ono stopniowo przejmować odpowiedzialność za własne życie.

Umiejętność dokonywania wyborów nie rodzi się z posłuszeństwa. Kształtuje się wtedy, gdy mamy możliwość dbania o siebie w każdym aspekcie życia – w atmosferze bezpieczeństwa, szacunku i zaufania ze strony bliskich nam ludzi.

Jeśli chcesz lepiej zrozumieć, czym jest samokształcenie i dlaczego odgrywa tak ważną rolę w rozwoju dziecka, zajrzyj do mojej książki „DESCHOOLING dla Początkujących”. Znajdziesz w niej cały rozdział poświęcony samokształceniu oraz opis 20 kluczowych korzyści, których szkoła nie jest w stanie zapewnić dzieciom. Książka jest dostępna zarówno w wersji drukowanej, jak i jako e-book. Możesz zamówić ją tutaj: sklep.wolnedziecinstwo.pl